Nghệ nhân Trần Văn Sen- Tổng giám đốc 70 tuổi

Ngày 8/10 vừa qua, nghệ nhân Trần Văn Sen - Chủ tịch HĐQT - TGĐ công ty Sản xuất Kinh doanh XNK Hương Sen - Chủ hãng bia cao cấp Đại Việt vinh dự là 1 trong 100 doanh nhân, anh hùng tiêu biểu trong cả nước được mời về Hà Nội để dự Đại lễ 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội. Gặp ông, ít ai biết rằng ông đã ở tuổi “thất thập”. Vẫn giữ cho mình phong độ, sự minh mẫn và hoạt bát hiếm thấy khiến người đối diện không khỏi thán phục. Đã gần 30 năm lăn lộn trên thương trường, trải qua không ít những thăng trầm, gặt hái được rất nhiều thành công, song ở độ tuổi này, doanh nhân Trần Văn Sen vẫn chưa dành thời gian nghỉ ngơi cho mình, bởi trong ông, lửa đam mê dường như vẫn… cháy.
Đến khi ông giành được nụ cười theo đúng nghĩa thì cũng là lúc ông bước vào tuổi 70. Ở vào tuổi ấy, người ta thường lui về hậu trường để tận hưởng sự an lạc của tuổi già. Nhưng với nghệ nhân Trần Văn Sen, Tổng Giám đốc Công ty Sản xuất, kinh doanh xuất nhập khẩu Hương Sen - tỉnh Thái Bình, dường như đó chỉ là thời điểm kết thúc một bước ngoặt của cuộc đời.
Quê ông là làng Mẹo, một làng nhỏ phía Nam huyện Hưng Hà (Thái Bình), bây giờ ngôi làng ấy đã được đổi tên là Phương La. Làng Mẹo nổi tiếng không chỉ ở Thái Bình mà nhiều người ở các địa phương khác, thậm chí là khách nước ngoài đều biết. Người ta biết đến làng Mẹo bởi nơi đây là một làng nghề truyền thống lâu đời. Sử sách còn ghi: Nghề dệt ở làng Mẹo có từ thời nhà Trần và chính thân phụ Thái sư Trần Thủ Độ là người đầu tiên có công khai phá, dựng ấp, dựng làng và dạy nghề cho các cư dân trong làng.
Ngay từ năm 1937, những lô hàng đầu tiên của làng đã được xuất khẩu đến thị trường Nhật Bản. Và cũng từ đấy, các thương gia người Nhật đã để mắt tới làng Mẹo. Người có công trong việc thiết lập quan hệ làm ăn buôn bán đó là cụ Trần Văn Tuân, ông nội của nghệ nhân Trần Văn Sen bây giờ. Song rất tiếc, việc làm ăn, buôn bán đang tiến triển thì Chiến tranh thế giới thứ 2 bùng nổ, đẩy gia đình ông vào tình thế khó khăn.
Đại chiến thế giới thứ 2 kết thúc cũng chính là lúc cuộc Cách mạng Tháng Tám ở Việt Nam thành công, nước nhà được độc lập, song hậu quả của chế độ quân phiệt Nhật khiến Thái Bình quê hương ông lại chìm trong nạn đói khủng khiếp, hàng vạn người đã chết hoặc phải bỏ làng ra đi. Nhưng "mất gì thì mất chứ không thể để mất nghề và làng nghề", các thành viên trong gia đình ông đêm ngày nung nấu về những định hướng phát triển của mình.
Khi đó, ông Trần Văn Sen mới tròn 10 tuổi. Ở vào độ tuổi ấy, có ai ngờ rằng ông đã là một thành viên tích cực của gia đình trong việc nghiên cứu, sản xuất các sản phẩm như vải, khăn mặt, màn… phục vụ kháng chiến chống thực dân Pháp. Những năm sau đó, ông còn xung phong tham gia các đoàn quân hỏa tuyến, gánh đạn vượt đèo phục vụ cho các chiến dịch.
Năm 1954, hòa bình lập lại ở miền Bắc, nghề dệt ở làng Mẹo quê ông được phục hồi. Hơn lúc nào hết, ông nhận ra rằng muốn duy trì và giữ nghề truyền thống cho quê hương cần phải bỏ tiền đi học hỏi kinh nghiệm từ các nơi khác như Vạn Phúc (Hà Tây); nghề dệt lụa ở Nam Định…Năm 1968, cùng với một vài thành viên trong họ tộc, ông thành lập tổ sản xuất để cho ra lò những sản phẩm phục vụ cuộc sống hàng ngày của người dân.
Sự ra đời của Tổ sản xuất Tân Phương báo hiệu những phương thức làm ăn mới, những nhân tố mới trên mảnh đất dệt truyền thống Phương La. Thế nhưng thật oái oăm, ông Sen - một người bỏ tiền nhà ra để mở mang công nghệ, thị trường mới về cho làng thì lại gặp "hạn". Nhà cửa bị khám, thậm chí ông Sen còn bị một số cán bộ đương chức, hưu trí và người dân hiểu lầm, phát đơn kiện vì "làm ăn bóc lột tinh vi, móc ngoặc, có mầm mống tư bản".
Nhận được đơn, các cơ quan chức năng về kiểm tra, họ còn đến cả những nơi mà Tân Phương có mối quan hệ làm ăn để xác minh… Sau một thời gian làm việc, cơ quan chức năng kết luận: "Tổ sản xuất Tân Phương do ông Sen phụ trách SXKD đúng luật, hóa đơn chứng từ rõ ràng, không có dấu hiệu tham ô lãng phí, và không có sự bóc lột sức lao động…".
Bây giờ đã bước vào cái tuổi "xưa nay hiếm", nhưng ông Sen mỗi lần nhớ lại ngày ấy vẫn còn nhớ như in lời nhận xét của đồng chí Nguyễn An Ích - Phó Chủ tịch huyện Hưng Hà lúc đó. Chả là, sau khi nghe Đoàn kiểm tra kết luận, đồng chí đã nói: "Nếu ngày xưa không có Lê Quý Đôn nghiên cứu chọn lọc ra một bộ giống lúa thì làm sao dân ta có những giống lúa tốt nhất… Tương tự, nếu không có những người nghiên cứu công nghệ mới, mặt hàng mới, cách làm ăn mới như ông Sen thì làm sao nghề dệt của ta phát triển được". Đó là một nhận xét vừa mang tính kế thừa và vừa mang tính cách mạng rất cao.
Niềm vui tiếp nối niềm vui, xí nghiệp của ông đang bắt đầu phục hồi và phát triển thì ngày 25/5/1991, đồng chí Đỗ Mười, lúc đó là Chủ tịch HĐBT về thăm xí nghiệp. Sau khi nghe ông Sen báo cáo và thăm các phân xưởng,  đồng chí Đỗ Mười bày tỏ niềm tin tưởng với những bước đi của xí nghiệp.
Đồng chí khuyên xí nghiệp nên chuyển về thị xã Thái Bình để mở rộng quy mô sản xuất, tạo sức cạnh tranh với hàng ngoại nhập lậu. Lời chỉ bảo của đồng chí Đỗ Mười đã tiếp thêm cho ông sức mạnh và niềm tin. Sau khi suy ngẫm kỹ, ông quyết định chuyển "đại bản doanh" lên thị xã Thái Bình.
Tại đây, "Công ty trách nhiệm hữu hạn dệt nhuộm in hoa xuất khẩu Hương Sen", một doanh nghiệp tư nhân đầu tiên của tỉnh được thành lập trong niềm vui và những giọt nước mắt. Đúng như những dự báo của ông, ngay sau khi chuyển xí nghiệp về thị xã, mặc dù đã được chính quyền tỉnh ủng hộ, nhưng ông đã phải đối đầu với bao phức tạp. Vấn đề đầu tiên mà ông phải giơ vai ra đỡ là mặt bằng. Mặc dù đơn vị cũ đã nhất trí nhượng lại, Công ty đã xây dựng nhà xưởng, đang lắp máy móc thiết bị thì họ lại cho quân đến đòi đất buộc công ty phải mất rất nhiều thời gian và công sức lên lên xuống xuống mới xin được lô đất khác để đổi lại cho họ.
Công việc đầu tư tạm xong, guồng máy sản xuất vận hành trơn tru, và đến thời hái quả thì một tai họa ập xuống doanh nghiệp của ông. Đó là sự sụp đổ của các nước XHCN ở Đông Âu và Liên Xô khiến cho thị trường tiêu thụ bị mất. Chưa hết, vào lúc này cơn "lũ quét" của hàng dệt may Trung Quốc tràn sang. Thế là một lần nữa, ông phải gồng mình chống đỡ, tìm thị trường mới như Nhật Bản, Hàn Quốc để giữ nghề truyền thống. Song song với việc làm đó, công ty đã đặt ra mục tiêu chiến lược là chọn thêm ngành nghề mới.
Sau nhiều cuộc khảo sát điều tra, cuối cùng ông quyết định chọn hướng đầu tư vào ngành bia. Theo ông, đây là ngành sản xuất có thị trường tiêu thụ rộng lớn, mang lại lợi nhuận cao, đồng hành với chất lượng cuộc sống người dân xã hội hiện đại. Nhưng khi nghe tin Công ty Hương Sen đầu tư vốn để nhập khẩu thiết bị và công nghệ sản xuất bia từ Cộng hòa liên bang Đức, dư luận ở Thái Bình đã bàn tán xôn xao. Người ta nới với nhau rằng công ty dệt nhuộm lại dám cả gan xây dựng nhà máy bia là một chuyện ngược đời, nhất là khi họ biết tin để tạo dựng được dây chuyền sản xuất bia, công ty đã phải vay hàng trăm tỷ đồng từ ngân hàng. Người ủng hộ nhiều; nhưng những lời dèm pha, dị nghị cũng không ít.
Song đã quyết là làm, tính ông là vậy. Theo ông thì nghề dệt là nghề truyền thống của làng. Nó giải quyết việc làm cho cả ngàn lao động, ông không bỏ. Song với một xã hội ngày càng phát triển, nó không thể đóng góp nhiều cho ngân sách Nhà nước. Trong khi đó mặt hàng bia và nước giải khát đang rất phù hợp với một nước đang phát triển như nước ta thì quyết định trên là đúng hướng. Ông Sen cũng hiểu rất rõ rằng thành bại trong việc chuyển hướng sản xuất này như một canh bạc trong cuộc đời ông.
Là một doanh nhân, nếu chỉ bằng lòng với cái mình đã có thì chưa đủ mà phải có bước đột phá mới. Có lẽ vì thế, trước búa rìu dư luận, ông vẫn tỏ rõ ý chí quyết tâm. Sản phẩm bia Beyker xuất xưởng được người tiêu dùng ưa thích nên bán rất chạy không chỉ ở Thái Bình mà ở nhiều địa phương khác. Song niềm vui ấy không được bao lâu, ông lại phải đối đầu với một thực tế cay nghiệt khác.
Chả là sau khi thấy mặt hàng bia Beyker bán chạy, do cạnh tranh thiếu lành mạnh, một vài đối thủ đã mở một chiến dịch tung tin đồn nhảm xung quanh chất lượng của sản phẩm này. Nào là Công ty Hương Sen sử dụng men Trung Quốc, nào là uống loại bia này sẽ ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe... Đến lúc đó ông mới thấm thía điều mà thiên hạ đã tổng kết: "Thương trường là chiến trường". Nhưng với ông, một doanh nhân từng trải qua nhiều thăng trầm và đối diện với bao thử thách, ông quyết không đầu hàng. Mục tiêu lúc này là vốn để mua thêm một số thiết bị bổ sung, hoàn chỉnh thiết bị, và vốn lưu động để mua nguyên liệu, quảng cáo tiếp thị lấy lại uy tín cho sản phẩm.
  Lưu Vinh - Ngọc Tước

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Download Microsoft Office 2010 Portable Không Cần Cài Đặt

Danh bạ website